+ 48 71 889 80 00

ul. Ołtaszyńska 71a | 53-034 Wrocław

Dermatoskopia – profesjonalne badanie skóry

Dermoskopia odnosi się do badania skóry za pomocą mikroskopii powierzchni skóry i jest również nazywana „epiluminoskopią” i „mikroskopią piluminescencyjną”.  Dermatoskopia skóry właściwej służy głównie do oceny zmian pigmentacyjnych skóry . W doświadczonych rękach może ułatwić rozpoznanie czerniaka, pozwala jednak również na zdiagnozowanie innych problemów skórych.

Dermoskopia wymaga wysokiej jakości soczewki powiększającej i wydajnego systemu oświetlenia. Pozwala to na badanie struktur i wzorów skóry. Istnieje kilka różnych lekkich, ręcznych urządzeń zasilanych bateryjnie. Wygodne załączniki umożliwiają robienie zdjęć lub robienie zdjęć, także za pomocą smartfona. Jednak profesjonalna dermatoskopia, która jest badaniem i może pomóc w znalezieniu różnego rodzaju problemów skórnych w rzeczywistości powinna być przeprowadzona w profesjonalnym gabinecie lekarskim z użyciem fachowego sprzętu przez specjalistę, który miał styczność z nowotworami skóry i z innymi schorzeniami skórnymi. Oczywiście dermatoskopia jest tylko i wyłącznie badaniem wstępnym, ewentualne problemy mogą zostać potwierdzone na badaniu histopatologicznym.

Historia dermatoskopii

Pierwszy dermatoskop na świecie, zasadniczo zmienił spojrzenie na znamiona, zmiany chorobowe i wszelkiego rodzaju czerniaki. Globalnie zwiększył dokładność diagnoz dermatologów, prawie podwajając ją z 55% do 90%.

Dermoskopia to prawdziwa rewolucja w medycynie, przede wszystkim dlatego, że umożliwia diagnozowanie raka skóry na bardzo wczesnym etapie, kiedy guz jest absolutnie uleczalny.

Chociaż powiększenie jest używane do medycznego badania skóry od XVII wieku, prawdziwa demoskopia pojawiła się w latach dwudziestych XX wieku. Źródło światła zostało wbudowane w urządzenie powiększające, zapewniając lekarzom przejrzystość.

Na początku XXI wieku nastąpił dalszy postęp – standardowe źródło zastąpiło spolaryzowane światło. Eliminuje to potrzebę stosowania ciekłego medium, aby zmniejszyć współczynnik odbicia powierzchni skóry. Era cyfrowa spowodowała dalszą zmianę, w której obrazy lub wideo można przechwytywać z dermaskopu i przechowywać. Zapewnia to dermatologom potężne, łatwe w obsłudze, ręczne narzędzie diagnostyczne. Dermaskop to rozpowszechniona forma mikroskopii powierzchni skóry, często stosowana w diagnostyce raka skóry. Łagodne zmiany chorobowe można zidentyfikować bez konieczności wykonywania biopsji, a te wymagające większej opieki są lepiej zrozumiane.

W doświadczonych rękach dermaskop jest doskonałą pomocą przy ocenie zmian pigmentacyjnych na skórze. Pomagamy odłożyć na bok niewinne przykłady i dokładnie zdiagnozować problemy, od rogowacenia łojotokowego po czerniaka.

Doświadczony specjalista od raka skóry często może rozpoznać objawy raka na oko, ale dermaskop dodaje dodatkowej przewagi. Przejrzystość koloru i struktury, które byłyby niemożliwe do zobaczenia gołym okiem lub podstawowym mikroskopem.

Sam kolor może być pomocny w diagnostyce, zwłaszcza w rozprowadzaniu pigmentów. Dokładna analiza kształtu, symetrii, asymetrii dostarcza dalszych cennych informacji.

Oprogramowanie komputerowe może zachować krytyczne obrazy do dalszych badań lub przyszłych porównań. Dobra diagnoza pozostaje w rękach doświadczonego konsultanta, oni są kluczem, ale cenią sobie dodatkową dokładność, jaką daje dermaskop.

Jak przebiega badanie dermatoskopowe?

Podstawowym badaniem umożliwiającym wczesne wykrycie jest dermatoskopia. Jest to badanie nieinwazyjne, które jest przeprowadzane przez profesjonalistę z użyciem specjalistycznego sprzętu. Jest bezbolesne i łatwe do wykonania, które zdecydowanie wymaga doświadczonego lekarza.

Jak przebiega dermatoskopia? Zwykle za każdym razem działania są dokładnie takie same Standardowo u każdego pacjenta wykonujemy badanie przesiewowe całego ciała. Możliwe jest badanie nie tylko naskórka, ale również sprawdzone zostają głębsze warstwy skóry. Badanie zwykle jest przeprowadzone przy użyciu dermatoskopu ręcznego i polega na oglądaniu zmian skórnych w dużym przybliżeniu. Zastosowanie dermatoskopu manualnego umożliwia szybką ocenę wszystkich występujących śladów i identyfikację tych, które wymagają natychmiastowego usunięcia lub które ze względu na swoje nietypowe właściwości wymagają dalszej obserwacji. Co ważne, wczesne wykrycie nowotworu skóry pozwala na całkowite wyleczenie. Należy pamiętać, że tylko badanie dermatoskopowe umożliwia identyfikację podejrzanych śladów, które podczas badania makroskopowego wydają się być niegroźne. W rzeczywistości jednak dermatoskopia pozwala na dokładne sprawdzenie danej zmiany – w ten sposób bardzo łatwo można zauważyć nowotwory skóry. Często podczas badania sprawdzane są również okolice błon śluzowych, ponieważ w tym miejscu zmiany nowotworowe są ciężkie do zauważenia gołym okiem.

Ponieważ dermatoskopy mogą poprawiać lekarzowi widok skóry, mogą pomóc w diagnozowaniu chorób skóry, takich jak czerniak. W 2018 roku naukowcy odkryli, że użycie dermatoskopu było skuteczniejsze w diagnozowaniu czerniaka niż zwykłe oględziny zmiany skórne. Z kolie w 2019 roku stwierdzono, że dermoskopia, metoda wykorzystująca dermatoskop, może być skuteczna w diagnozowaniu nowotworowych i niezłośliwych zmian skórnych. Lekarz wyposażony w dermatoskop może więc zdziałać znacznie więcej.

O ile cenimy sobie dermoskopię, to prawdziwa korzyść przynosi naszym pacjentom. Spokój wynikający z pozytywnej diagnozy jest mile widziany, skierowania na dalsze leczenie lub badania są ograniczone, podobnie jak niepotrzebne skaleczenie skóry.

W przypadkach, gdy występuje problem, staje się to oczywiste i może nastąpić natychmiastowe leczenie. Dermoskopia może nadal pomagać w trakcie leczenia, pomagając w mapowaniu postępów.

Wskazania do wykonania dermatoskopii

W przypadku śladów wymagających dalszej obserwacji oraz osób z zespołem śladów dysplastycznych zaleca się wykonanie wideodermoskopii. To kolejne badanie, które znacznie pomaga w diagnostyce. Wskazanie do jego wykonania zachodzi, gdy badane znamię wzbudza wątplwiości. Zapis cyfrowy umożliwia ocenę stanu zmiany. W przypadku pojawienia się nowych, niepokojących właściwości zaleca się ich natychmiastowe usunięcie. Nowotwór skóry na wczesnym etapie może być skutecznie leczony, konieczne jednak jest stałe monitorowanie zmian skórnych. Nie zawsze trzeba się zgłaszać do lekarza, jeżeli zachodzi podejrzenie czerniaka. Należy podkreślić, że każda zmiana skórna powinna nas zainteresować. Wczesne wykrycie raka skóry jest bardzo ważne.

Należy pamiętać, że metodą z wyboru jest wówczas zabieg operacyjny, po którym następuje badanie histopatologiczne uzyskanego materiału. Takie postępowanie pozwala wyeliminować ryzyko, że usuwana zmiana o nieszkodliwym wyglądzie miała jednak złośliwy charakter.

Dlaczego dermatoskopia jest ważna?

Czy wiesz, że większość wykrywanych przez nas raków skóry nie jest wykrywana przez naszych pacjentów podczas osobistych badań skóry? Oznacza to, że chociaż samodzielne sprawdzanie swouch zmian skórnych jest bardzo ważne , nie powinna zastępować profesjonalnej kontroli przeprowadzonej przez wyszkolonego lekarza zajmującego się rakiem skóry. Podczas pełnej kontroli skóry lekarz zajmujący się rakiem skóry zastosuje dermoskopię (znaną również jako dermatoskopia lub mikroskopia epiluminescencyjna), aby dokładnie zbadać i przeanalizować zmiany skórne.

Dermoskopia umożliwia lekarzom rozróżnienie guzów łagodnych i złośliwych oraz monitorowanie potencjalnie rakowych zmian skórnych, abyśmy w razie potrzeby mogli je leczyć, zanim będzie za późno. Dermoskopia jest również przydatna jako pomoc klinicystom w określaniu marginesu chirurgicznego w przypadku raka skóry. Często stwierdzamy, że raki skóry mają niewyraźne marginesy, a dermatoskop może pomóc nam je zidentyfikować, aby upewnić się, że nie pozostawiamy komórek rakowych podczas usuwania.

Czy sprawdza się tylko u osób o jasnej karnacji?

Ocena kliniczna zmian barwnikowych skóry często nastręcza lekarzowi trudności (niezależnie od specjalizacji), głównie w różnicowaniu łagodnych i złośliwych zmian barwnikowych oraz zmian melanocytowych i niemelanocytarnych. Co bardzo ważne, zmiany barwnikowe skóry są zauważlne u każdego, niezależnie od typu karnacji, chociaż u osób o jasnej cerze, zdecydowanie najłatwiej je zauważyć. Badania kliniczne mające na celu określenie dokładności diagnozy i różnicowania zmian barwnikowych wyłącznie na podstawie gołego oka wykazały, że wyniki wahają się od 60 do 80 procent. Jednak to zróżnicowanie staje się istotne przy ustalaniu procedur klinicznych i chirurgicznych, które są różne dla każdej zmiany barwnikowej.

Niepokojący wzrost zachorowalności na czerniaka w ostatnich trzech dekadach skłonił do opracowania pomocniczych metod diagnostycznych służących do wczesnego wykrywania i lepszego różnicowania czerniaka od innych zmian pigmentacyjnych, które mogą go poprzedzać. Niewłaściwe podejście do czerniaka może znacząco wpłynąć na rokowanie. W tym kontekście mikroskopia powierzchniowa została wyróżniona jako pomocnicza metoda diagnostyki różnicowej zmian barwnikowych typu łagodnego, przednowotworowego i złośliwego. Wykrycie nowotworu we wczesnym stadium jest bardzo ważne. Osoby posiadające zmiany skórne powinny więc niezwłocznie zgłosić do specjalisty – dermatoskopia zapewne będzie pierwszym przeprowadzonym badaniem.

Czy badanie jest przeprowadzane tylko w obrębie istniejącego znamienia?

Zmiany skórne mogą pojawiać się na całym ciele, jednak zobaczyć czym jest dana zmiana można dopiero gdy wykonana zostanie dermatoskopia. Nowoczesne urządzenia pozwalają pokazać na monitorze komputera przybliżenia znamienia. Przed badaniem powinniśmy zwrócić szczególną uwagę na informacje, które przekazujemy lekarzowi. Może on zadawać również uzupełniające pytania dotyczące znamion. Z pewnością ważny jest kolor znamienia oraz podanie ich ilości. Nie musimy się jednak obawiać – pojawienia się znamienia nie jest równoznaczne z wystąpieniem czerniaka skóry. To sprawdzimy dopiero za pomocą dermatoskopu. Odradzamy również korzystania z informacji zawartych w sieci – jeżeli już jesteśmy ciekawi diagnostyki, pozostańmy na sprawdzeniu, na czym polega dermatoskopia. Nie bójmy się również badania – wczesne wykrycie czerniaka skóry umożliwia jego skuteczne leczenie. Dermatoskopia trwa do kilkunastu minut, w zależności od tego ile mamy znamion. Jest ona przeprowadzana w obrębie znamienia, sprawdzane są również niewypukłe przebarwienia. Pacjent nie odczuwa w związku z tym żadnego dyskomfortu. Dermatoskopia jest badaniem nieinwazyjnym, jednak ze względu na to, jak ważne jest badanie znamion, może przeprowadzić go tylko lekarz.

Warto pamiętać o tym, jak ważne jest regularne badanie i świadomość wystąpienia ewentualnych problemów. Jeżeli mamy jakiekolwiek wątpliwości, warto sprawdzić profilaktycznie. Dlaczego? Ponieważ jeżeli wynik badania jest negatywny, nic nie tracimy. Jeżeli jednak jest pozytywny, zyskujemy wiele. Lekarz od razu może wdrożyć odpowiednie leczenie, dzięki czemu nasz problem będzie w pełni wyleczalny.